ދުނިޔޭގެ ސިޔާސީ އަދި އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން އެންމެ މުހިންމު އެއް ސަރަހައްދު ކަމަށްވާ ހޯރްމުޒް ކަނޑުއޮޅިއަކީ ހަމައެކަނި ތެޔޮ ޓޭންކަރުތަކުގެ މަގަކަށް ވުރެ ބޮޑަށް، ތަފާތު އެތައް ކަނޑުގެ ދިރުންތަކެއްގެ މުހިންމު މަރުކަޒެކެވެ.

ނަމަވެސް، ދާދި ފަހުން ކުރެވުނު ދިރާސާތަކުން ދައްކާގޮތުގައި، މި ސަރަހައްދުގެ ކަނޑުގެ ދިރުންތަކަށް ވަނީ ކުރިން ހީނުކުރާ ފަދަ ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިވެފަ އެވެ.

ނުރައްކާ ކުރިމަތިވާ މައިގަނޑު ސަބަބުތައް

  • އާދަޔާ ޚިލާފަށް ހޫނުގަދަވުން: މޫސުމީ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން މި ސަރަހައްދުގެ ކަނޑުގެ ފެނުގެ ހޫނުމިން ދަނީ ވަރަށް ބާރަށް މަތިވަމުންނެވެ. މިއީ ބައެއް ބާވަތްތަކުގެ މަސްމަހާމެއްސާއި ފަރުތަކަށް ކެތްކުރެވޭ ވަރަށް ވުރެ މަތީ މިންވަރެކެވެ.
  • އަޑު ގަދަވުން: ދުނިޔޭގެ ތެލުގެ ބޮޑު ބައެއް އުފުލާ ބިޔަ އާގުބޯޓުތައް މި ސަރަހައްދުން ދަތުރުކުރާއިރު އުފެދޭ ބާރު އަޑުތަކުގެ ސަބަބުން، މާމަހާއި ކަނޑުކޮކާ (ޑޯލްފިން) ފަދަ ޖަނަވާރުތަކުގެ މުޢާމަލާތް ކުރުމުގެ ނިޒާމަށް ބޮޑެތި ހުރަސްތަކެއް އެޅެ އެވެ.
  • ކަނޑު ދަތުރުފަތުރުގެ ތޮއްޖެހުން: ބޯޓުފަހަރު ގިނަވުމުގެ ސަބަބުން، ކަނޑުގެ ބިޔަ ދިރުންތަކުގެ ގައިގައި ބޯޓުފަހަރު ޖެހި، ނުރައްކާތެރި ހާދިސާތައް ހިނގުން ވަނީ އިތުރުވެފަ އެވެ.

ސައިންސްވެރިންގެ ހޯދުންތައް

މި ސަރަހައްދަކީ އީރާނާއި އޮމާންގެ ދެމެދުގައި އޮންނަ، ވަރަށް ހަނި ސަރަހައްދަކަށް ވާތީ، ކަނޑުގެ ދިރުންތަކަށް މި ނުރައްކާތަކުން ސަލާމަތްވެގެން ދާނެ އިތުރު މަގެއް ނޯވެ އެވެ. ސައިންސްވެރިން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި، މިއީ ހަމައެކަނި ތިމާވެށީގެ މައްސަލައެއް ނޫނެވެ. މިއީ މުޅި ސަރަހައްދުގެ "އިކޯސިސްޓަމް" އަށް އަންނަ ލޮޅުމެކެވެ.

އެއާއެކު މި ސަރަހައްދަކީ ބައެއް ބާވަތްތަކުގެ މާމަހާއި ވެލާ ދަރިމައިވުމަށް ބޭނުންކުރާ މުހިންމު ސަރަހައްދަކަށް ވާތީ، މިކަމަށް ވަގުތުން ފިޔަވަޅު ނާޅައިފިނަމަ ބައެއް ދިރުންތައް އެ ސަރަހައްދުން އެއްކޮށް ނެތިގެން ހިނގައިދާނެ ކަމުގެ ބިރު އެބަ އޮތެވެ.

ހާއްސަކޮށް މިހާރު އީރާނާއި އިޒްރޭލާ ދެމެދު ހިނގަމުން އަންނަ ހަމަލާ ބަދަލު ކުރުންތަކުގެ ސަބަބުން މި ގޮންޖެހުންތައް ދެގުނައަށް އިތުރުވެ އެ ސަރަހައްދުގެ ކަނޑުގެ ދިރުންތަކަށް ވަނީ ނުރައްކާ ބޮޑުވެފަ އެވެ.

ހައްލަކީ ކޮބާ؟

މި މައްސަލައަށް އޮތް ހައްލެއް ކަމަށް ރިޕޯޓުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވަނީ ސަރަހައްދުގެ ގައުމުތައް ގުޅިގެން ކަނޑުގެ ރައްކާތެރި ސަރަހައްދުތަކެއް ކަނޑައެޅުމެވެ. އެއާއެކު ބޯޓުފަހަރު ދަތުރުކުރާ މަގުތަކާއި ދުވެއްޔަށް ބަދަލު ގެނެސްގެން ދިރުންތަކަށް ލިބޭ ގެއްލުން ކުޑަކުރެވިދާނެ ކަމަށް ތަޖުރިބާކާރުން ލަފާދެ އެވެ.

ހޯރމުޒް ކަނޑުއޮޅިއަކީ ހަމައެކަނި "އިޤްތިޞާދީ ފާލަމެއް" ނޫންކަމާއި، އެއީ ދިރޭ އެތައް ފުރާނައެއްގެ މުހިންމު ވަޒަންކަން ދެނެގަތުމަކީ މިއަދު ދުނިޔެއަށް މަޖުބޫރުވެފައިވާ ކަމެކެވެ.